Waar blijft de werknemersopstand?

salarisverhoging CEO's

Image courtesy of Stuart Miles/FreeDigitalPhotos.net

De salarissen van Nederlandse topbestuurders zijn vorig jaar weer gestegen, ondanks de crisis. Zijn er al werknemers of aandeelhouders die in opstand komen?

Uit een onderzoek van de Volkskrant onder 134 grote Nederlandse bedrijven bleek dat het vaste salaris van de bestuurders met 6 procent steeg, tot gemiddeld € 512.000.

‘Als alle extra’s zoals bonussen, prestatieaandelen en pensioenstortingen worden meegerekend, stijgt het inkomen van de bestuurders zelfs met 7,5% naar gemiddeld €1,3 mln’, voegde het Financieel Dagblad eraan toe.

In tijden van crisis betekent een 6,5 procent stijging van je salaris (dat toch al ver bovengemiddeld is) dat je goed voor jezelf heb gezorgd. En dat je de figuurlijke middelvinger opsteekt naar je personeel.

Hoezo voorbeeldgedrag?

Donuts

Het blijft mij fascineren hoe de grote bazen van Nederland zichzelf boven anderen plaatsen en privileges toe-eigenen die voor niemand anders in de organisatie gelden. Omdat zij de ‘baas’ zijn en van zichzelf waarschijnlijk het idee hebben dat ze harder werken dan de rest van de organisatie. Dus de regels gelden niet voor hen. En de besturen en Raden van Toezicht gaan ermee akkoord.

Er is een anekdote van een bedrijf in New York waar elke ochtend donuts werden bezorgd. Naast de donuts stond een mandje waar geld in kon worden gestopt. Op de verdiepingen waar het ‘gewone’ personeel werkte, lag meer geld in het mandje dan er gemiddeld voor de donuts betaald moest worden. Op de (bovenste) verdieping van de CEO’s lag er nauwelijks tot geen geld in het mandje. Maar de donuts waren op.

‘Bazen’ voelen zich boven de rest verheven. Daardoor verliezen ze de maat der dingen uit het oog. Zij gaan zich anders gedragen. Of zoals mevrouw Boonstra over haar man, ex-topman bij Philips, zei in de documentaire In Beeld: ‘Zij leven op zo’n plateau, in zo’n wereld… zij denken vaak dat ze zich alles kunnen permitteren’.

Autocraten
Het lijken de mannen die zondag het vlees snijden, levend in hun eigen cocoon.

Ik moest ook aan de autocraten uit de 19e eeuw denken. Dit weekeinde nam ik met mijn zoon (14) het vak Geschiedenis door en las de vergelijkbare trend. Onze eerste koning, Willem I (1813-1840), verloor aan populariteit omdat hij heerste als een absoluut vorst en onverantwoord veel geld uitgaf. In heel Europa had de bevolking het gehad met de autocratische vorsten. Opstanden braken uit. Desondanks probeerde Willem I zijn macht staande te houden en weigerde hij te luisteren naar het morrende volk.

De zoon en opvolger van Willem I, Willem II (1940-1949), bond uiteindelijk – en naar nu blijkt net op tijd – in (anders hadden we nu geen koning Willem-Alexander). Hij wilde aanvankelijk niet meewerken aan een nieuwe grondwet, waarin zijn macht werd onderworpen aan de Staten Generaal. Maar toen revoluties in Europa steeds dichterbij kwamen en ook Nederlandse opstandelingen aan de hekken van zijn paleis begonnen te rukken, koos hij eieren voor zijn geld. Thorbecke mocht een nieuwe grondwet maken, de macht van de koning werd ingeperkt en Willem II was in een nacht ‘van een conservatief tot een liberaal’ geworden.

Aandeelhoudersopstand
Misschien moeten de CEO’s het vuur nog nader aan de schenen worden gelegd. Zijn er al werknemers die in opstand komen tegen de absurde salarisverhogingen van hun bazen? Of zijn ze te bang hun baan te verliezen? Wanneer is de eerste bedrijfs- of aandeelhoudersopstand?

Hoewel ze er al zijn (denk aan de commissie Tabaksblat, al wordt daar niets gezegd over salarissen) moeten we de ‘bedrijvengrondwet’ verder aanscherpen voor de nieuwe tijd. Ik geloof dat de ouderwetse baas die geen rekening houdt met de wereld om hem heen, uiteindelijk een uitstervende soort is.

PS. 21/6/2013:
Hé kijk, ook de politiek laat van zich horen: Asscher noemt stijging topinkomens onbegrijpelijk

Social Share

Related Posts

Leave a reply